TUSSEN

VERBONDENHEID EN GEMIS

Liefde

Les 1: Tekens van liefde

Liefde zien waar ze nog niet uitgesproken is

©Benjamin Beddegenoots

1. Niet alles spreekt luid

Kaars aan.

Vandaag gaan we liefde onderzoeken. Niet door ze te definiëren, maar door te kijken waar ze zich laat zien.

Kan iets belangrijk zijn, ook als het klein is?

2. Liefde in kleine tekens

Filmpje: Label of love

1 minuut stilte

We laten het filmpje even binnenkomen.

Gesprek met open vragen (maak een keuze)

Wat heb je gezien?
Wat heeft je geraakt?
Waardoor merkte je dat er liefde was?
Waar zat wachten of verlangen?
Waar zat gemis – iets dat nog niet kon?

3. Een andere stem over liefde

Bijbelritueel

Bijbelverhaal (1 Kor. 13, 1-12): Wat liefde is

Zin kiezen

Als je één zin zou mogen onthouden, welke is dat?
- Je mag die zin hardop zeggen of voor jezelf houden.
- Je mag ook niets kiezen.

4. Liefde groeit traag

Opdracht

Schrijf of teken op je kaartje één teken dat jou vandaag is bijgebleven. Dat mag uit de film zijn, of uit je eigen leven.

Kaartjes in de schaal leggen bij de kaars.

Lege kaartjes

5. Blijven is niet hetzelfde als perfect zijn

Kaars aansteken

Misschien begint liefde vaak klein, maar kan ze groot worden als je leert kijken.

Kaars blijft nog even branden.

Les 2: Echt of perfect?

Beelden van liefde onder de loep

Afbeelding van Dimitris Vetsikas via Pixabay

1. Zo ziet liefde eruit?

Lkr toont een aantal beelden van romantische liefde. (PPT)

Vandaag gaan we liefde onderzoeken. Niet door ze te definiëren, maar door te kijken waar ze zich laat zien.

PPT - Zo ziet liefde eruit?

Vragen bij elke prent

Wat zie je ?
Hoe voelt dit beeld?
Denk je dat liefde er altijd zo uitziet?

Dit noemen we romantisering: liefde die er perfect uitziet.

Vragen na alle prenten

Waar zie je zulke beelden?
Wat doen die beelden met hoe jij denkt over liefde of over jezelf?
Zijn die beelden waarachtig, echt? Komen ze overeen met de werkelijkheid?

2. Een andere stem over liefde

Bijbelritueel

Dit is een stukje uit de Bijbel. Het heet Hooglied. Het is geen verhaal met begin en einde, maar een lied over liefde. Luister gewoon.

Bijbelverhaal: Liefde die zoekt en wacht (uit Hooglied)

Even stilte

Vragen

Wat valt je op aan deze tekst?
Zijn ze anders dan de beelden die we net zagen?

3. Welke kleur krijgt liefde?

Aankondiging opdracht

We hebben net 2 soorten beelden gehoord en gezien. Beelden uit films en sociale media. En beelden uit de Bijbel, het Hooglied. Nu hoeven we niets uit te leggen. We gaan alleen voelen en vertalen.

Kernvraag

Welke kleur krijgt liefde … als jij denkt aan wat je net zag en hoorde?

Er is geen goede of foute kleur. Liefde kan ook meerdere kleuren hebben.

Verbeelden

Kies één kleur, of een paar kleuren.

Maak geen tekening van mensen.

Maak een kleurvlak, lijnen, vormen.

Laat zien hoe liefde voor jou nu aanvoelt.

Bespreken

Wie wil één kleur noemen die op zijn blad voorkomt?
Zijn er kleuren die vaak terugkomen?

Net zoals in het Hooglied wordt liefde niet uitgelegd, maar getoond in beelden en kleuren.

4. Eén kleur, een woord

Stilte

De kleurbladen blijven gewoon op tafel liggen.

We gaan nu niets uitleggen. We laten de kleuren even spreken.

10-20 sec. stilte

Eén woord, alleen voor jezelf

Als je bij jouw kleurblad één woord zou mogen denken dat erbij past – welk woord is dat?

Schrijf het klein onderaan je blad OF
Houd het enkel in je hoofd.

Sommige woorden hoef je niet hardop te zeggen om betekenis te hebben.

Afsluiting

Net zoals in het Hooglied wordt liefde niet uitgelegd, maar getoond – met beelden, kleuren en stilte.

Les 3: Als liefde blijft... ook wanneer het pijn doet

Over huwelijk, trouw en liefde voorbij verlies

Afbeelding van Arek Socha via Pixabay

1. Liefde doorheen een leven

Werkwijze

Kaars aan.

Vandaag kijken we naar liefde die niet stopt wanneer het moeilijk wordt. Liefde die niet weggaat bij verlies.

3 eenvoudige zinnen op het bord

Liefde kan beginnen.

Liefde kan groeien.

Liefde kan veranderen.

Vragen

Zie je liefde vaker als een gevoel, of als iets wat je doet?
Denk je dat liefde altijd gemakkelijk is?
Waar zie je mensen die blijven, ook wanneer het pijn doet?

2. Het huwelijk als belofte

TROUW IS EEN BELOFTE.

Duiding

In de christelijke traditie is het huwelijk geen belofte dat alles zal lukken. Het is een belofte om samen onderweg te blijven, ook wanneer het leven breekt.

Niet: 'Ik blijf zolang het goed gaat', maar: 'Ik blijf, ook wanneer het moeilijk wordt.'

Vragen

Waaraan merk je dat iemand blijft?
Wat vraagt het van mensen om trouw te zijn?
Kan trouw bestaan zonder elke dag gelukkig te zijn?

3. Liefde doorheen een heel leven

Filmpfragment: Up - Married life

1 min. stilte

We laten het even binnenkomen.

Gesprek met open reflectievragen (keuze)

Wat heb je gezien?
Wat zie je van hun trouw?
Waar zie je liefde die blijft?
Wat gebeurt er wanneer het leven breekt?
Wat doet het huwelijk hier, zelfs na verlies?

4. Verwerking: Wat draagt liefde?

Opdracht

Teken of schrijf één moment uit de film waarin je ziet dat liefde blijft, ook wanneer het pijn doet.

Keuze:

een moment van verbondenheid
een moment van verlies
een moment van alleen-zijn dat toch liefde draagt

5. Afronding: Trouw is blijven

kaars aansteken

In de christelijke traditie wordt trouw vaak in Godstaal gezegd: 'Ik laat jullie niet los.'

Het huwelijk wil dit zichtbaar maken tussen mensen.

10-15 sec. stilte

Misschien is liefde niet iets wat je vastgrijpt, maar iets wat je draagt, zelfs wanneer het pijn doet.

Kaars doven.

Les 4: Wat ons verbindt

Liefde als verbond

©Canva

1. Wat betekent blijven?

Kaars aan.

Wanneer heb jij al eens aan iemand beloofd dat je zou blijven? Dat kan een vriend, iemand van je familie, iemand die je mist, zijn?

Enkele korte antwoorden. Niet uitdiepen.

2. Liefde ziet er niet overhal hetzelfde uit

Materiaal

5 eenvoudige kaartjes: gehuwd koppel, ongehuwd samen, latrelatie, alleen, samengesteld gezin

PDF - Woordkaartjes les 4 - Liefde

Werkwijze

Kaartjes zichtbaar in het midden leggen.

Vragen

Welke vormen herken je in je omgeving?
Zien ze er hetzelfde uit?
Denk je dat 'beloven' en 'blijven (toewijding)' in al deze vormen gemakkelijk is?

Overgang volgend lesonderdeel

In de Bijbel wordt liefde soms uitgelegd met het beeld van een verbond. Dat beeld komt uit de relatie tussen God en Zijn volk, en wordt door christenen ook gebruikt om na te denken over het huwelijk en over liefde die wil blijven (toewijding), ook als dat moeilijk is.

3. God belooft: 'Ik ga met jullie mee.'

Bijbelritueel

Bijbelverhaal (Rode draad in het OT, vooral het boek Ex.)

©Canva

Kernzin traag herhalen

Ik ga met jullie mee!

Brug naar relaties/huwelijk

Christenen gebruiken dit verhaal als beeld voor liefde tussen mensen. Bijvoorbeeld in het huwelijk: twee mensen beloven niet dat alles perfect zal zijn, maar dat ze zullen blijven, ze zullen er voor elkaar zijn.

EXTRA lied: God gaat met je mee

4. Wat draagt liefde?

Voorbereiding

5 woordkaartjes zichtbaar neerleggen: trouw – vertrouwen – respect – vergeving - toewijding

Klassikaal gesprek

Wat is volgens jullie toewijding? Is het iets als blijven ook als het moeilijk is?
Welke van die 5 grondhoudingen in een relatie lijken makkelijk? Welke moeilijk?
Waarom zou 'vergeving' soms belangrijk zijn?
Welke grondhoudingen zijn volgens jou nog belangrijk in een relatie? Waardering – gave – opgave …

Individuele verwerking

Lln kiezen 2 woorden (grondhoudingen) en noteren ze mooi op een blaadje
Zinstarter (optioneel):

Als liefde moeilijk wordt, kan... helpen.

Lege kaartjes

5. Blijven is niet hetzelfde als perfect zijn

Kaars aansteken.

In de Bijbel is een verbond geen belofte dat alles lukt. Het is een belofte om samen onderweg te blijven.

De lln maken de volgende zin in stilte af:

Ik hoop dat liefde...

Kaars doven.

Les 5: Liefde is ...

Wat liefde voor mij betekent

Kintsugi-Embracing-Brokenness

1. Jij bent kostbaar

Werkwijze

In het midden: doek + kaars + een steen (= heilige grond) en eventueel een klein spiegeltje (= ik kijk naar mezelf)

Kaars aan.

Vandaag verbeelden we liefde vanuit een oud Bijbels beeld: jouw lichaam is een tempel.

2. Bijbelverhaal: Het lichaam is een tempel

Bijbelritueel

Bijbelverhaal: Het lichaam is een tempel ( 1 Kor. 6, 19a)

20-30 sec. stilte

3. Wat doet een beeld met jou?

Beelden

Lkr toon 2-3 beelden kort (elk 10 sec.)

PPT - Wat doet een beeld met jou?

Vragen

Wat doet dit beeld met hoe je naar je lichaam kijkt?
Hoe voelt dit beeld anders?
Helpt dit beeld je … of maakt het je onrustig?
Welk beeld voelt als 'tempel' en welk niet? Welk beeld voelt als 'zorgzaam' en welk als 'druk'?

4. Meditatie: Heilige grond in jezelf

Voorbereiding

Lln staan in een kring met gezicht naar buiten.
Schoenen mogen uit, sokken aan.
Ogen mogen open of gesloten

Aankondiging

We gaan nu een korte meditatie doen.

Dat kan even onwennig voelen.

Je hoeft niets perfect te doen.

Alles mag, ook gewoon rustig blijven luisteren.

Stoor alleen de anderen niet.

De meditatie

Ga rustig staan of zitten.
Voel even je voeten op de grond. De grond die je draagt.
Je hoeft niets te veranderen.

Adem rustig in… en uit.
Laat je schouders zacht worden.

In de Bijbel staat een zin: "Je lichaam is een tempel."
Dat betekent: een plaats waar je voorzichtig wordt.
Waar je niets forceert. Waar je respect hebt.

Breng nu je handen rustig tegen elkaar.
Voel de warmte die ontstaat.
Niet om iets te doen, maar om aanwezig te zijn.

Leg je handen even op je borst.
Voel dat je hier bent. Dat je lichaam je draagt.
Zonder dat je iets moet bewijzen.

Laat je handen rustig zakken.
Beweeg je schouders een beetje.
Rek je armen zachtjes uit.
Zoals je een ruimte opent, niet om ze te vullen, maar om ze te laten ademen.

Sta even stil bij wat je lichaam vandaag vertelt.
Misschien voelt het rustig. Misschien gespannen. Misschien gewoon moe.

Niets hoeft anders te zijn.

Neem dit gevoel straks mee wanneer je een beeld maakt bij "Liefde is…"
Niet vanuit je hoofd, maar vanuit wat hier leeft.

Adem nog één keer rustig in… en uit.

Je mag nu langzaam je ogen openen of je aandacht weer naar de klas brengen.

5. Liefde is ... als je lichaam heilige grond is

Opdracht

Maak jouw 'Liefde is…' – blad.

Bij deze opdracht mag je je laten inspireren door alles wat we in deze lessenreeks gezien, gehoord en gevoeld hebben.

Door de films.

Door de verhalen en woorden uit de Bijbel.

Door de gesprekken.

Door wat liefde met jou heeft gedaan.

Je hoeft niets uit te leggen.

Je mag tonen wat voor jou blijft hangen.

een blij moment zijn
een verdrietig moment
een moment vlak vóór of na verlies

PDF - Liefde is ...

Keuze-opties:

tekenen/symbool: bv. deur die openstaat, cirkel, hand, groot hart...
kleurvlak(ken): liefde als sfeer/energie
korte zin: max. 1-2 regels
collage: Wat past voor jou?
combi van bovenstaande elementen

6. Heilige grond bewaren

Gezamenlijk zichtbaar maken

De lln leggen hun werk in stilte op de grond rond een doek of op de tafels waar iedereen bij blijft staan.

We leggen onze werken samen. Niet om ze te vergelijken, maar om ze te onthouden.

Duiding

In de Bijbel wordt het lichaam een tempel genoemd.

Dat betekent: iets wat kostbaar is.

Iets waar je voorzichtig mee omgaat.

Ook deze beelden vragen geen uitleg, maar respect.

Lichamelijk afsluitgebaar

Iedereen legt één hand even op zijn borst (of laat beide voeten stevig op de grond rusten.

Wat we vandaag hebben gemaakt hoeft niet gedeeld te worden. Het mag in jou blijven.

Open overgang naar les 6

Wat we vandaag hebben verbeeld, nemen we mee.

Volgende keer brengen we dit samen in een ritueel.

Les 6: Samen rond liefde

Verschillende stemmen, één verlangen

©Canva

1. Samen rond wat ons verbindt

Opstelling

Kring rond kaars en doek
Werken uit les 5 liggen nog buiten de kring.

In deze lessenreeks hebben we gekeken naar liefde vanuit de christelijke traditie.

Vandaag luisteren we ook naar hoe mensen in andere levensbeschouwingen over liefde spreken. Niet om te vergelijken, maar om te ontdekken wat mensen samen zoeken.